Iedereen wil ertoe doen; ook mensen met Alzheimer


Door Lotte Smit
vrijwilliger bij VrijwilligersAcademie073

Alzheimer.
Mijn opa had het.
Ik kan de telefoon nog dagelijks horen rinkelen. ‘Hoi Schatje, dat is lang geleden’, hoe gaat het op school? Ik zat al niet meer op school. Wat antwoord je dan?

Ard Nieuwenbroek, o.a. sociaal pedagoog en schrijver van het boek ‘In gesprek met meneer Alzheimer’ geeft in de gelijknamige workshop aan dat liegen heel gemakkelijk is bij dementerende ouderen. Ze hebben vaak toch niet in de gaten welke dag het bijvoorbeeld is. En soms neemt een niet helemaal eerlijk antwoord veel stress of vervelende gevoelens weg. Zo vertelde Ard over een gefrustreerde bewoner van een verpleeghuis die niet tot kalmeren te brengen was. De man dacht dat er was ingebroken; wat onmogelijk waar kon zijn tot frustratie van de verzorgenden. Zij hadden verteld dat dit niet kon, maar dit nam het gevoel van meneer niet af.

Totdat Ard er een poging op waagde.
Met echte aandacht voor waar de bewoner mee zat, maakte hij contact. Ard gaf aan dat het inderdaad verschrikkelijk was dat ze binnen waren geweest: “Wat denk die inbreker wel niet?!”. Door deze erkenning en het samen zoeken naar een oplossing: “Helaas is het zondag, maar morgen moeten we naar de politie” kwam de man tot bedaren.

Ard geeft veel voorbeelden waardoor je anders leert kijken naar een mens en dus anders leert te communiceren. Het doet mij denken aan het in de eigen kracht zetten van de mens, rekening houdend met de omgeving en de mogelijkheden van die persoon.
Zelf heb ik ook ervaring als begeleider van verstandelijk beperkte bewoners. Ik had het idee dat wat Ard vertelde aardig overeen kwam met mijn eigen kijk op zaken.

De workshop heeft me wel aan het denken gezet. Want ik kan me voorstellen dat niet iedereen erop uit is om gedrag van anderen te veranderen of te motiveren in gedrag. Nee, er moeten nu eenmaal een aantal dingen gebeuren op een dag. Bewoners moeten gewassen worden, medicatie hebben, begeleiding naar het toilet. Ik denk dat tijdsgebrek bij de meeste verplegers en verzorgenden ook een rol speelt. Des te waardevoller de rol van de vrijwilliger.

De manier van communiceren die Ard bespreekt doet anderen groeien. Het maakt blij en mensen, zoals dementerende ouderen, voelen dat ze ertoe doen. Dat wil toch iedereen?
Ik kijk om mee heen gedurende de workshop. Mijn mede-cursisten luisteren vol aandacht. Ard heeft het talent om voorbeelden heel levendig te maken.

Je leert hier wat belangrijk is voor mensen. En dit is niet anders voor mensen met Alzheimer.